دندان شکسته را میتوان ترمیم کرد یا روکش لازم است؟
دندان شکسته / انتخاب بین ترمیم، روکش و در موارد خاص درمان ریشه دندان شکسته را میتوان ترمیم کرد یا روکش لازم است؟ اگر بخشی از دندانتان شکسته، لازم نیست از همان ابتدا خودتان…
دندان شکسته / انتخاب بین ترمیم، روکش و در موارد خاص درمان ریشه
دندان شکسته را میتوان ترمیم کرد
یا روکش لازم است؟
اگر بخشی از دندانتان شکسته، لازم نیست از همان ابتدا خودتان را برای روکش یا عصبکشی آماده کنید. خیلی از شکستگیها با یک ترمیم مناسب قابل بازسازیاند؛ در بعضی دندانها روکش انتخاب مطمئنتری میشود و فقط اگر آسیب به بخش داخلی دندان رسیده باشد، بحث درمان ریشه مطرح میشود.
چیزی که باید مشخص شود این است که بعد از شکستگی، چه مقدار دندان سالم باقی مانده و آن بخش باقیمانده چقدر قابل اعتماد است. همین بررسی مشخص میکند ترمیم ساده کافی است یا دندان برای سالهای بعد به محافظت بیشتری نیاز دارد.
جواب کوتاه:
اگر شکستگی محدود باشد، ترمیم ممکن است کاملاً کافی باشد. اگر قسمت بزرگی از دندان از دست رفته یا دیوارههای باقیمانده ضعیف باشند، روکش بیشتر مطرح میشود. درد یا حساسیت هم فقط باعث میشود وضعیت عصب را بررسی کنیم؛ بهتنهایی به معنی نیاز قطعی به عصبکشی نیست.
ببینم شکستگی من بیشتر شبیه کدام حالت است ↓
مستقیم ببینم ترمیم، روکش یا عصبکشی چه زمانی مطرح میشود ↓
اگر تکه شکسته را پیدا کردهاید، دور نیندازید؛ داخل یک ظرف تمیز نگه دارید و هنگام مراجعه همراه خود بیاورید.

اندازه تکه شکسته بهتنهایی تصمیم را مشخص نمیکند
گاهی شکستگی ظاهراً کوچک است ولی عمیقتر ادامه دارد؛ گاهی هم شکستگی بزرگ دیده میشود اما دندان هنوز قابل بازسازی است.
اول وضعیت خودتان را پیدا کنید
نزدیکترین حالت را باز کنید. این انتخاب جای معاینه را نمیگیرد؛ فقط کمک میکند بدانید معمولاً چه مسیری پیش رو دارید.
۱ ـ فقط یک گوشه یا تکه کوچک از دندان شکسته
▾
ممکن است یک ترمیم ساده تمام چیزی باشد که لازم دارید
اگر شکستگی محدود باشد و بخش باقیمانده دندان استحکام خوبی داشته باشد، معمولاً اولین سؤال این است که آیا میتوان با حداقل تراش دندان را بازسازی کرد.
۲ ـ یک دیواره یا بخش بزرگی از دندان شکسته
▾
اینجا فقط پرکردن فضای خالی مهم نیست؛ دوام دندان هم مهم است
اگر دیوارههای باقیمانده ضعیف شده باشند، ممکن است ترمیم مستقیم بهتنهایی محافظت کافی ایجاد نکند. این همان جایی است که روکش میتواند جدیتر مطرح شود.
۳ ـ دندان شکسته و حالا درد یا حساسیت هم دارم
▾
اول وضعیت عصب را روشن میکنیم؛ نه اینکه مستقیم عصبکشی کنیم
حساسیت کوتاهمدت با درد خودبهخودی یا ماندگار یکسان نیست. نوع درد و عمق شکستگی کمک میکنند بفهمیم پالپ دندان فقط تحریک شده یا درمان بیشتری لازم دارد.
۴ ـ این دندان قبلاً عصبکشی شده و حالا شکسته
▾
باید ببینیم هنوز چه مقدار دندان قابل اتکا باقی مانده
در دندان عصبکشیشده، نوع بازسازی قبلی و مقدار ساختار سالم باقیمانده اهمیت زیادی دارد. ممکن است روکش مناسب باشد، اما این تصمیم برای همه دندانهای عصبکشیشده یکسان نیست.
دندانپزشک برای تصمیم چه چیزهایی را نگاه میکند؟
چهار سؤال، تقریباً تکلیف مسیر درمان را روشن میکنند
اینجا دیگر قرار نیست فهرست طولانی بدهیم. در عمل چند موضوع اصلی برای ما مهماند و بقیه تصمیم از کنار هم گذاشتن همین اطلاعات شکل میگیرد.
۱ ـ بعد از شکستگی، چقدر دندان سالم مانده؟
اگر پایه و دیوارههای مناسبی باقی مانده باشند، شانس یک ترمیم محافظهکارانه بیشتر است.
۲ ـ شکستگی تا کجا ادامه دارد؟
شکستگی محدود تاج با ترک عمیق یا شکستگیای که به زیر لثه ادامه دارد یک تصمیم درمانی ندارد.
۳ ـ عصب دندان سالم است؟
فقط اگر آسیب شکستگی به پالپ رسیده یا یافتههای معاینه نیاز به درمان ریشه را نشان دهند، عصبکشی وارد برنامه میشود.
۴ ـ بازسازی نهایی باید چه فشاری را تحمل کند؟
نوع دندان، محل آن و فشاری که در جویدن تحمل میکند تعیین میکنند ترمیم مستقیم کافی است یا پوشش بیشتری لازم داریم.

هدف این نیست که برای هر شکستگی یک درمان ثابت انتخاب کنیم
بهترین بازسازی، درمانی است که با کمترین مداخله لازم، برای همان دندان دوام قابلقبولی ایجاد کند.
حالا برسیم به سؤال اصلی: ترمیم، روکش یا درمان ریشه؟
سه مسیر متفاوت؛ هرکدام برای یک وضعیت
مسیر ۱ ـ ترمیم
وقتی میتوان با حفظ بیشتر بافت سالم، دندان را قابل اتکا بازسازی کرد
در شکستگیهای محدود، اگر دیوارهها و پایه مناسبی باقی مانده باشند، ترمیم میتواند شکل و عملکرد دندان را بدون تراش اضافه برگرداند. در چنین شرایطی روکش صرفاً به این دلیل که «دندان شکسته» لازم نیست.
مسیر ۲ ـ روکش
وقتی دندان باقیمانده برای تحمل فشار به محافظت بیشتری نیاز دارد
اگر بخش زیادی از تاج از بین رفته یا دیوارههای باقیمانده ضعیف باشند، مسئله فقط پرکردن جای خالی نیست. ممکن است پوشاندن و محافظت از ساختار باقیمانده، انتخاب قابل اتکاتری باشد.
مسیر ۳ ـ درمان ریشه
فقط وقتی خود عصب دندان واقعاً درگیر شده باشد
شکستگی دندان بهتنهایی دلیل عصبکشی نیست. اگر پالپ قابل حفظ باشد، درمان ریشه انجام نمیشود. اگر درگیری پالپ یا ریشه تأیید شود، ابتدا آن مسئله درمان میشود و بعد نوع بازسازی نهایی انتخاب خواهد شد.
خلاصه تصمیم:
اگر ترمیم بتواند دندان را مطمئن بازسازی کند، دلیل خوبی برای تراش بیشتر نداریم. اگر دندان ضعیفتر از آن است که ترمیم مستقیم جواب بدهد، روکش مطرح میشود. درمان ریشه هم فقط زمانی اضافه میشود که عصب واقعاً به آن نیاز داشته باشد.
تا زمان مراجعه
فقط کاری کنید شکستگی بیشتر نشود
درمان خانگی برای دندان شکسته نداریم؛ اما چند کار ساده میتواند تا زمان بررسی از واردشدن فشار بیشتر به دندان جلوگیری کند.
با آن سمت غذای سفت نجوید
فشار روی بخش ضعیفشده میتواند شکستگی را بزرگتر کند.
تکه دندان را اگر پیدا کردید نگه دارید
داخل یک ظرف تمیز بگذارید و هنگام مراجعه همراهتان بیاورید.
لبه تیز را مدام با زبان امتحان نکنید
هم زبان را زخم میکند و هم باعث میشود ناخودآگاه روی بخش شکسته فشار بیاورید.
اگر درد شدید، تورم یا شکستگی ناشی از ضربه جدی دارید، مراجعه را عقب نیندازید
بهخصوص اگر دندان لق شده، خونریزی قابلتوجه دارید یا درد بهسرعت بیشتر میشود.
اگر مسیر بعدیتان روشن شده
فقط مطلب مربوط به همان درمان را ادامه دهید
اگر احتمالاً ترمیم برای دندان مطرح است
صفحه ترمیم دندان اکسیر ←
اگر درباره روکش و محافظت از دندان سؤال دارید
صفحه روکش دندان اکسیر ←
اگر شکستگی عمیق است و درباره قابل حفظ بودن خود دندان نگرانید
حفظ دندان یا کشیدن؛ چه زمانی هنوز میتوان دندان را نگه داشت؟ ←
دندانتان شکسته و هنوز نمیدانید کدام درمان منطقیتر است؟
قبل از اینکه دندان بیشتر بشکند، وضعیت ساختار باقیمانده را بررسی کنید
قرار نیست پشت تلفن برای شما بین ترمیم و روکش انتخاب کنیم؛ اما میتوانید شرایط دندان را توضیح دهید تا برای بررسی مناسب راهنمایی شوید.
فضای واقعی درمان در اکسیر
درمان را بعد از دیدن وضعیت واقعی همان دندان انتخاب میکنیم

✓ تصویر واقعی از محیط درمانی کلینیک اکسیر
✓ انتخاب درمان متناسب با وضعیت واقعی دندان، نه یک نسخه ثابت برای همه شکستگیها
چند سؤال باقیمانده که معمولاً از ما پرسیده میشود
سؤالات کوتاه درباره دندان شکسته
تکه شکسته دندان را میتوان دوباره استفاده کرد؟
▾
در بعضی شکستگیها ممکن است قطعه جداشده برای ارزیابی یا حتی بازسازی قابل استفاده باشد، اما این موضوع به نوع و محل شکستگی بستگی دارد. به همین دلیل بهتر است قطعه را دور نیندازید و همراه خود بیاورید.
دندانم شکسته ولی هیچ دردی ندارم؛ میتوانم فعلاً کاری نکنم؟
▾
نبود درد خبر خوبی است، اما نشان نمیدهد دندان از نظر ساختاری مشکلی ندارد. اگر بخشی از دندان شکسته، بهتر است قبل از بزرگترشدن شکستگی وضعیت آن بررسی شود.
لبه دندان شکسته زبانم را زخم میکند؛ چه کار کنم؟
▾
تا زمان مراجعه سعی کنید آن ناحیه را با زبان دستکاری نکنید و با سمت شکسته غذا نجوید. اگر لبه تیز باعث زخم مداوم شده، بهتر است برای بررسی و صافکردن یا بازسازی مناسب دندان مراجعه کنید.
برای شرایط خودتان سؤال دارید؟
مطالب این مقاله برای آگاهی عمومی است. برای انتخاب مسیر درمان متناسب با شرایط دهان و دندان شما، ارزیابی بالینی لازم است.
متخصص بیماریهای دهان، فک و صورت
مقالههای مرتبط
